|
Tam Tổ Trúc Lâm Giảng Giải (1997)
Sơ tổ phái Trúc Lâm TRẦN NHÂN TÔNG - Tham Vấn
Mở đầu pháp hội, Ngài niêm hương báo ân xong bước lên tòa. Vị Thượng thủ bạch chùy v.v… rồi Ngài nói: - Thích-ca Văn Phật vì một đại sự mà xuất hiện giữa cõi đời này, suốt bốn mươi chín năm chuyển động đôi môi mà chưa từng nói một lời. Nay ta vì các ngươi lên ngồi tòa này, biết nói chuyện gì đây? Ngồi giây lâu, Ngài ngâm: ÂM: Thân như hô hấp tỹ trung khí, DỊCH: Thân như hơi thở ra vào mũi, Ngài vỗ bàn một cái nói: - Không có gì sao? Ra đây, ra đây! * Có vị Tăng hỏi: - Thế nào là Phật? Ngài đáp: - Nhận đến như xưa vẫn chẳng phải. - Thế nào là pháp? - Nhận đến như xưa vẫn chẳng phải. - Thế nào là Tăng? - Nhận đến như xưa vẫn chẳng phải. - Cứu kính thế nào? Đáp: Chữ bát đã bày trao hết sạch, (Bát tự đả khai phân phó liễu Lại hỏi: - Thế nào là một việc hướng thượng? Ngài đáp: - Đầu gậy khêu nhật nguyệt. - Dùng công án cũ làm gì? - Một lần nhắc lại một lần mới. - Thế nào là giáo ngoại biệt truyền? - Ễnh ương nhảy không khỏi đấu. - Sau khi ra khỏi đấu thì thế nào? - Lại theo con ếch nhảy xuống bùn. - Vẫn là nhảy chẳng khỏi. Ngài bèn lớn tiếng nạt: - Kẻ mù! Thấy cái gì? - Đại tôn đức lừa người làm gì? Ngài liền “hừ, hừ”. Vị Tăng suy nghĩ. Ngài liền đánh. Vị Tăng lại suy nghĩ để hỏi. Ngài liền hét. Vị Tăng cũng hét. Ngài hỏi: - Lão tăng bị một cái hét, hai cái hét của ngươi, rốt cuộc thế nào? Nói mau! Nói mau! Vị Tăng suy nghĩ. Ngài lại hét một tiếng, nói: - Con chồn hoang quỉ quái! Vừa rồi tinh lanh, giờ ở chỗ nào? Vị Tăng lễ bái lui ra. * Tăng hỏi: - Đại tôn đức khổ nhọc tu hành, đã trải qua nhiều năm, đối với sáu thông của Phật, Ngài đã được mấy thông? Ngài đáp: - Cũng được sáu thông. - Năm thông kia gác qua, thế nào là tha tâm thông? - Đầy cả quốc độ, có bao nhiêu thứ tâm, Như Lai đều biết, Như Lai đều thấy. Vị Tăng liền đưa nắm tay lên nói: - Đã biết hết thấy hết, vậy biết cái này có vật gì? Ngài đáp: - Như có như không, chẳng phải không chẳng phải sắc. - Xưa Tăng hỏi Hòa thượng Lang Gia: “Thanh tịnh bản nhiên, vì sao chợt sanh sơn hà đại địa?” Ý chỉ thế nào? - Thật giống thuyền chài ra biển. - Ý này thế nào? - Ai biết nơi chốn khói sóng xa khơi kia, riêng có chỗ nên suy nghĩ. * Hỏi: - Thế nào là gia phong Phật quá khứ? Đáp: Vườn rừng vắng vẻ ai xem sóc (Viên lâm tịch mịch vô nhân quàn, Hỏi: - Thế nào là gia phong Phật hiện tại? Đáp: Gia phong sóng bạc mê yến sớm (Bạch thùy gia phong mê hiểu yên, Hỏi: - Thế nào là gia phong Phật vị lai? Đáp: Bãi biển chờ triều trời đợi nguyệt (Hải phố đãi triền thiên dục nguyệt, Hỏi: - Gia phong Hòa thượng thế nào? Đáp: Áo rách che mây, sáng ăn cháo (Phá nạp ủng vân triêu khiết chúc, Lại hỏi: - Ngài Linh Vân khi xem hoa đào ngộ thì thế nào? Đáp: Tự nở tự tàn theo thời tiết Hỏi: - Khi giết người không nhìn lại thì sao? Đáp: - Gan dạ cùng mình. Hỏi: - Người đại tu hành lại rơi vào nhân quả hay không? Đáp: Miệng dường chậu máu chê Phật Tổ, (Khẩu tợ huyết bồn ha Phật tổ, Hỏi: Dưới ruộng bầy cò ngàn điểm tuyết thì thế nào? Đáp: - Lầm! Hỏi: - Theo Đại tôn đức thì thế nào? Đáp: Dưới ruộng bầy cò ngàn điểm tuyết Tăng nói: - Đó là câu nói của tôi. Đáp: Muốn biết thần tiên lò luyện thuốc Hỏi: - Thế nào là Thanh tịnh pháp thân? Đáp: Đục vàng rơi trong phân sư tử Tăng thưa: - Học nhân không hiểu. Đáp: Chớ học thói hồ đồ trả giá Hỏi: - Thế nào là Viên mãn báo thân? Đáp: Cánh bằng bay bổng dừng cơn gió Vị Tăng lễ bái. Ngài bảo: Nguyên lai đầy đủ nhiều công dụng Hỏi: - Thế nào là Thiên bách ức hóa thân? Đáp: Mây dồn sương phủ trời mù mịt Tăng nói: - Đúng thế. Ngài bảo: Cười ngất kẻ gom mây dưới đảnh Vị Tăng lễ bái lui ra. * Pháp Loa hỏi: - Nói huyền nói diệu, luận cổ bàn kim, đều thuộc thứ nói đùa, một câu không kẹt trong ngôn ngữ làm sao nói được? Ngài đáp: Gió đông dìu dịu ngàn hoa nở Pháp Loa toan mở miệng nói, Ngài liền bảo: Chim hót máu tuôn vẫn vô dụng Pháp Loa: Khi muôn dặm mây tạnh thì thế nào? Ngài: Mưa tầm tã. Hỏi: - Khi muôn dặm mây che kín thì thế nào? Đáp: - Trăng vằng vặc. - Cứu kính thế nào? - Chớ động đến, động đến ăn ba mươi gậy. - Thế nào là Bản lai diện mục? Ngài im lặng giây lâu hỏi: - Hiểu chăng? Đáp: - Chẳng hiểu. Ngài liền đánh. Pháp Loa hỏi: Thế nào là ba mươi hai tướng tốt tám mươi vẻ đẹp? Ngài đáp: Nếu dùng sắc thấy ta, Pháp Loa: Thế nào là Phật? Ngài đáp: Tấm cám ở dưới cối. - Thế nào là ý Tổ sư từ Ấn sang? - Bánh vẽ. - Thế nào là đại ý Phật pháp? - Cùng hầm, đất không khác. - Xưa có vị Tăng hỏi Triệu Châu “con chó có Phật tánh không”, Triệu Châu nói “không”, ý chỉ thế nào? Đáp: Chất muối ở trong nước Hỏi: - Hữu cú vô cú như bìm leo cây, khi ấy thế nào? Ngài bèn nói kệ: Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú DỊCH: Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Hữu cú vô cú Ngài bèn bước xuống tòa. Mục Lục
|
Tam Tổ Trúc Lâm Giảng Giải (1997)
|